Fleiri ungar konur hér með kynfæravörtur

Eftirfarandi frétt birtist í Morgunblaðinu 14.01.2009



Ragnheiður Alfreðsdóttir og Laufey Tryggvadóttir


Eftir Ingibjörgu B. Sveinsdóttur ingibjorg@mbl.is
UM 20 prósent íslenskra kvenna á aldrinum 18 til 25 ára hafa greinst með kynfæravörtur sem er langhæsta hlutfallið á Norðurlöndum. Þetta er niðurstaða könnunar meðal 15 þúsund íslenskra kvenna sem gerð var á árunum 2004 til 2005.

Íslenskar konur á þessum aldri höfðu einnig sofið hjá mun fleiri körlum en jafnaldrar þeirra annars staðar á Norðurlöndum, að sögn Laufeyjar Tryggvadóttur, faraldsfræðings hjá Krabbameinsfélagi Íslands.

»Fjöldi rekkjunauta er sá þáttur sem hefur langmest áhrif á hvort kona smitast. Íslenskar stúlkur voru með hæst algengi kynfæravörtusmits og hér var hröðust aukning á smiti og fjölda rekkjunauta. Hjá yngsta hópi kvennanna voru þeir yfir 12 hér á landi að meðaltali miðað við sjö annars staðar á Norðurlöndum. Þeir eru miklu fleiri nú en fyrir um 20 árum. Þetta ástand endurspeglar eitthvert hömluleysi eða misskilning á því hvernig á að hegða sér og það þarf að taka á þessu,« segir Laufey.

Kynfæravörturnar smitast fyrir tilstilli HPV-veira sem eru náskyldar þeim sem valda leghálskrabbameini, að því er Laufey greinir frá. »Þess vegna er mjög líklegt að smit af völdum HPV-veira sem valda leghálskrabbameini sé einnig mun tíðara hér.«

Vörturnar geta birst vikum eða mánuðum eftir kynferðislegt samneyti við sýktan einstakling og konurnar jafnvel verið einkennalausar, að því er segir í nýrri grein hjúkrunarfræðinga á Leitarstöð Krabbameinsfélagsins. Bent er á að kynfæravörtusmit aukist bæði hjá konum og körlum þegar skapabarmar eða svæði umhverfis kynfæri eru rökuð vegna þess að við rakstur verði oft rof í húð sem auðveldi veirusmit.

Séu vörturnar ómeðhöndlaðar geta þær breiðst út, haldist óbreyttar en einnig horfið. Í 92 prósentum tilfella myndar ónæmiskerfi líkamans mótefni sem eyðir veirunni á næstu 18 mánuðum eftir smit.

»Líkaminn getur unnið á þessu eins og mörgum öðrum veirusýkingum sem við fáum en þetta getur líka orðið vandamál,« segir Ragnheiður Alfreðsdóttir, hjúkrunarfræðingur hjá Ráðgjafarþjónustu Krabbameinsfélagsins, sem annað kvöld heldur fræðslukvöld um HPV-smit, afleiðingar þess og forvarnir.

Ragnheiður leggur áherslu á mikilvægi þess að konur sem byrjað hafa kynlíf komi í reglubundna leghálsskoðun frá 20 ára aldri þar sem HPV-smit er algengast meðal ungra kvenna.

Í HNOTSKURN

Könnunin á Íslandi var liður í könnun sem náði til 70 þúsunda norrænna kvenna. Alls höfðu 10,6 prósent kvenna á Norðurlöndum á aldrinum 18 til 45 ára greinst með kynfæravörtur. Sumar tegundir HPV-veirunnar valda kynfæravörtum en aðrar frumubreytingum í leghálsi.

Viðbót Húðlæknastöðvarinnar:

Ef þú hefur áhyggjur af kynfæravörtum getur þú leitað hjálpar og ráðgjafar á eftirtöldum stöðum:
Kynsjúkdómadeild Landspítalans í Fossvogi
Húð- og kynsjúkdómalæknar
Kvensjúkdómalæknar
Þvagfæraskurðlæknar

Einnig má finna grein um kynfæravörtur hér á síðunni:

http://www.hudlaeknastodin.is/page4/files/category-kynf00e6rav00f6rtur.html
Húðlæknastöðin - Smáratorgi 1, 201 Kópvogur - s. 5204444 - fax. 5204400 - Skiptiborðið opið 9-12 og 13-15:30